Акыйка же акика жөнүндө эмне билесиңер?

#1 asanaka 28 September 2012 - 19:04

Активист

Кыймылы жок
415
08 September 12
: 07 May 2013 21:00
Жынысы:Эркек
Калаасы:СУРГУТ, ӨЗГӨН.

Саламатсыздарбы урматтуу форумчулар. Менин досум жакында уулду болду.Уулунун кыркы чыга элек.Акыйка жонундо масала уктук .Анда мындай создор айтылыптыр. Ар бир мусулман перзент коргондо уул болсо (эгер бай болсо)эки кой, эки койго кучу жетпесе бир кой,кыз бала болсо бир кой сойуп акыйка кылыш керек деп айтылыптыр. Силерден сураныч акыйка жонундо кандай тушунугунор бар.Эгер билсенер айта кеткиле.

ОЗУМДУ ОЗУМ СУЙОМ
ДЕМЕК СЕНИ ДА СУЙО АЛАМ

of the page up there ^

#2 Zamira 28 September 2012 - 23:45

Супер-активист

Тартип бузгандар
2155
18 April 11
: 14 Dec 2012 17:30
Жынысы:Белгисиз
Калаасы:Бишкек.

Биринчи жолу угушум...

of the page up there ^

#3 Balamir 28 September 2012 - 23:57

Активист

Кыймылы жок
950
23 May 11
: 04 Sep 2024 03:48
Жынысы:Эркек
Калаасы:Earth

عقيقة = Акика Мааниси: "жаңы төрөлгөн наристенин башындагы майда чачтарына берилген ысым".
Диний терминологияда, сага ушул наристени багыштаганы (арнаганы) үчүн Аллахка шүгүр (Ага ыраазычылык билдирүү максатында) курмандык чалуу. Мына ушул курмандык (мисалы: кой) "акика" деп аталат. Ханафи мазхабындагылар үчүн (Кыргызстандагы мусулмандардын басымдуу бөлүгү ушул мазхапта) акика курмандыгын чалуу "мубах" (мындайча айтканда аткарсаң да аткарбасаң да өз ыктыярың, аткарсаң сооп аласың аткарбасаң күнөө жазылбайт) .

Ал эми калган үч мазхаптын (Шафий, Ханбалий жана Маликий) көз карашы боюнча (эгер ошол мазхаптардын бирөөсүндө болсоңуз деген ойдо жаздым) акика курмандыгын чалуу "сүннөт" . Көп тереңге кирип аралаштырбайын.

Эгерде Аллахка ыраазычылык максатында акика курмандыгын чалгыңыз келсе, аны уулуңуз же кызыңыз балагатка жеткиче убакыт бар. Ушул аралыкта койуңузду сойсоңуз болот. Бирок, төрөлгөндөн кийинки жетинчи күнүндө курмандыгыңызды чалсаңыз ал - мустахаб (мустахапка, эки жакшы иштин эң жакшысын тандоо деп маани берсек да болот.)

Эми, бул курмандык түрүнүн максатын ачыктай кетсем: Жакшы кабарды (мисалы: төрөгөндө) жана ушундай жагымдуу учурларда башкалар менен бирге кубанычты бөлүшүү, элге кабар салуу жана чогуу отуруп бирге майрамдоо, кыскача айтканда... жана ушундай жол менен коомчулуктун арасындагы карым-катнашты күчтөндүрүү.

Бир кой сойсоңуз (эгерде кааласаңыз, албетте) жетиштүү жана аны кааласаңыз жакын туугандар менен чогуу отуруп жесеңиздер да болот, кааласаңыз жакырларга таратсаңыз да болот.

Бүгүн - калган өмүрүңдүн биринчи күнү.
... Кайра ойлонуп көрдүм. Акыркы күнүң болуп калышы да мүмкүн.

of the page up there ^

#4 Balamir 28 September 2012 - 23:59

Активист

Кыймылы жок
950
23 May 11
: 04 Sep 2024 03:48
Жынысы:Эркек
Калаасы:Earth

Анан дагы бир нерсе, бул нерсе мусулмандын мойнундагы парз эмес. Жогорудагы билдирүүдөн түшүнүктүү эле болду го дейм.

Бүгүн - калган өмүрүңдүн биринчи күнү.
... Кайра ойлонуп көрдүм. Акыркы күнүң болуп калышы да мүмкүн.

of the page up there ^

#5 ayildik_kiz 29 September 2012 - 01:41

Супер-активист

Кыймылы жок
4423
23 May 12
: 07 Dec 2016 21:38
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Бейиштин тору...

Мен да биринчи угушум!

Бактылуу- омур жок,бактылуу кундор гана болот!

of the page up there ^

#6 Narynbek 29 September 2012 - 01:50

Супер-активист

Кыймылы жок
2286
21 November 10
: 06 Mar 2021 19:48
Жынысы:Эркек
Калаасы:пгт Шамалды-Сай

Менин бир досум бар.Ошол досуман кийинки балдары чарчап кала берген болчу.Акыры бир баласын акыйка кылып алып калды.Андан кийин аяшапабыз кыз көрдү.Эми токтоп калар деп кылбай койгон экен.Кызы бир жашка жетип жетпей чарчап калды.Андан кийин бир уул төрөдү.Аны да акыйка кылып,бирөөдөн сатып алып чоңойтту.Укканым баласы турбаса,кой союп куран түшүрүп,сөөгүн кадимки адамдай кылып акка ороп,алып барып ошол баланын ордуна көмөт экен.Досуңа акыйка кылуу шарт эмес.Мындайды баласы турбаган жубайлар кылат деп укканым бар.

Күтүүсүз келген бакыттай.
Бир келип кетчи мен жакка.

of the page up there ^

#7 Balamir 29 September 2012 - 02:59

Активист

Кыймылы жок
950
23 May 11
: 04 Sep 2024 03:48
Жынысы:Эркек
Калаасы:Earth

Эл оозунда эмнелер айтылбайт. Менимче бул уккандарыңыздын унутуп салсаңыз жакшы болот. Койдун сөөгүн алпарып көмгөн дегениңиз айрыкча.

Бүгүн - калган өмүрүңдүн биринчи күнү.
... Кайра ойлонуп көрдүм. Акыркы күнүң болуп калышы да мүмкүн.

of the page up there ^

#8 Gulzat.kg 29 September 2012 - 03:14

Карапайым

Кыймылы жок
107
19 June 12
: 12 Jul 2013 02:37
Жынысы:Аялзаты

оомий да,билгенинден билбегенин коп деген ушу да. Мен учун кызыктуу маалымат болду.

of the page up there ^

#9 B.B.916 03 January 2013 - 15:28

Активист

Кыймылы жок
304
16 October 12
: 19 Apr 2023 00:02
Жынысы:Эркек
Калаасы:Кара Суу.

Перзентке ат коюу жана анын чачын алдыруу үчүн төрөлгөндөн жетинчи күнүндө кой союп, элге жакшылык жана зыяпат берүү акыйка деп аталат.
Эркек балага эки, кыз болсо, бир кой союлат. Акыйкага союла турган кой курмандыкка союла турган сыпатта болушу керек. Эгер андай кой табылбаса, мүмкүнчүлүгүнө карап, тапканын соё берет. Кой союуга мүмкүнчүлүгү болбосо, эчки да жетиштүү болот. Бирок акыйка үчүн канаттуу жаныбар союуга болбойт.
Азыркы заманда көп жерлерде эркек балдарга гана акыйка кылынып, кыздардын акыйкасы адаттан чыгарылган. Чынында, Пайгамбарыбыз с.а.в: "Ал гумаму муртахинун биаъкикатихи" , мааниси: "Баланын апаат жана оорудан саламат болушу акйкага тиешелүү" , - деп айткан.
Расулуллох с.а.в пайгамбар болгондон соң өзүнө акыйка кылган. Анын бул амалдары акыйка өз убагынан өтсө да, жок болбостугуна далил. Акыйканы төрөлгөндүн жетинчи күнүнөн тышкары, он төртүнчү же жыйырма биринчи күдөрүндө кылууну китептерде осуят кылынган.
Акыйка коюн соёор учурда төмөнкү дуба окулат:
"Аллохумма Хазихи аъкикату... (баланын ысымы айтылат) дамуха бидамихи ва азмуха биазмихи, Аллохуммажъалха фида'ан минаннар" . Мааниси: "Раббим! бул баланчанын акыйкасы, каны анын канына, эти анын этине, сөөктөрү сөөктөрүнө, териси анын терисине жана жүнү анын жүнүнө алмашылды. Раббим, ушул акыйка малын баланчанын баласы үчүн тозок отунан коргоочу кыл!"
Акыйка үчүн союла турган жаныбардын сөөктөрү сындырылбайт, муундарынан ажыратып, бир бөлүгүн төрөткөн аялга, калганын чийки абалда же бышырып, элге берилет.
Акыйка кылынган күнү баланын чачы алынып, чачынын салмагынча алтын, нукура (күмүш) же акча элге садага кылынат. Кыздардын ымыркайында чачын алуу мүмкүн болсо да, кээ бир китептерде кыз баланын чачын албоосу айтылган. Улуктарыбыз жана өткөн бабаларыбыз кыз балдарды ал тургай жаш маалында да чачын кыркуудан этият кылышкан.
Азыр болсо, биздин заманыбызда башка диндерден өткөн ойрон жана болбогон адат, тактап айтканда келин-кыздардын чач кыркуусу адатка айланууда. Улук китептерде аялдардын себепсиз чач кыркуулары тап-такыр арам деп айтылган.
Пайгамбар с.а.в:
"Ким өзүн башка бир коомго окшотсо, анда ал ошолордон" ,-деп айткан. Башка хадистерде Пайгамбарыбыз с.а.в аялдын кийимин кийген эркекке жана эркектин кийимин кийген аялга жана өзүн аялга окшоткон эркектерге жана өзүн эркектерге окшоткон аялдарга наалат айткан.
Эгерде наристе киндиги кесилген же сүннөтөлгөн абалда төрөлсө, аны урматтуу жана берекелүү деп билүү керек. Анткени, бардык пайгамбарлар ушундай (сүннөттөлгөн) сыпатта туулган. Бир гана Ибрахим пайгамбар сексен жашында өзүн өзү сүннөт кылган. Ошондон соң сүннөт кылуу сүннөт болуп калган.

Сага ашык болуп, жашоомду махабат менен кооздодум.

of the page up there ^

#10 Zakat 15 March 2013 - 17:51

Карапайым

Кыймылы жок
168
01 February 13
: 02 Mar 2014 00:01
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Москва

Эжем (атамдын карындашы ) динге берилген уй-булого турмушка чыккан болчу. Алар 4-кыздуу болушуп анын артынан уул перзент корушту ошондо алар ошол уулга "акика" кылышкан ошонду уккам биринчи жолу.

of the page up there ^

#11 kaidasyn 16 December 2016 - 06:44

Супер-активист

Кыймылы жок
4018
27 February 15
: 20 Jun 2025 20:04
Жынысы:Эркек

Эн сонун мен да билип алдым.

of the page up there ^

#12 uibulomdu_suiom 16 December 2016 - 11:52

Карапайым

Кыймылы жок
114
20 November 16
: 17 Mar 2017 11:37

Ооба бул акыйка деген бар. Биз да 2 балам тен акыйка кылганбыз. Суннот той кылып даран дурун менен аша чаап эмне кереги бар анын кымындай да сообу тийбесе керек, ал эми акыйканын сообу ото чон деп кайнатам уулумда 2 кой,кызыма 1 кой союп акыйка кылып тууган урук кошуна колон чакырып койгонбуз.