Ош - менин туулган жерим

(4 )
1
2
3

Ош - менин туулган жерим Сени менен кошо азаптамын...

#1 adalsvards 15 July 2010 - 17:00

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

Салам форумчулар!

Бул теманы ачууга көп жолу дилгирлендим, бирок эми гана эрким жетип жазууга кириштим.

Менин оюмча, кезектеги чыгармам бир канча бөлүктөн турмакчы... Сиздер менен бир айдан берки кайгым, азабым, буулуп жаткан сырым менен бөлүшкүм келет... Анда эмесе, сөз башынан болсун...

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#2 adalsvards 15 July 2010 - 17:31

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

1-бөлүм

Ош - мен көз жарган шаар

Ушул убакка чейин кимдир бирөө менен тааныша келгенде, эмнегедир жерлигимди айтууну туура эмес көрчүмүн. Балким, бул Бишкекке жаңы келгендеги айрым адамдардын мага туура эмес жасаган мамилесинен уламдыр... Анда мен өспүрүм курагында болчумун, ал учурда "оштук" экенимди айтуу кээде мен үчүн жагымсыз маанай жаратар эле. Ушул себептен улам, кандайдыр бир деңгээлде бир кездеги туулган шаарым Ош менен болгон байланыш акырындык менен байкалбай жоголо берди. Бирок бир ай мурунку Ошко барып келген сапарым мени, анын ичинде толугу менен жан дүйнөмдү козгоп, эмнегедир башка сезимдерге бөлөнүп кайттым. Талкаланган Ош шаарына киргенде, баягы жоголгон байланыштын учу мени күтүп турганын көрдүм. Ичимден миң мертебе өзүмдү тилдей, көз жарган шаарымды унутуп калгандыгым үчүн жемеледим.

Ооба, ошол байланыш, шаар менен Адальстын ортосундагы бир кезде үзүлгөн, бирок кайра калыбына келген байланыш дагы көпкө бирге болот деп ишенем. Анткени, бул - менин шаарым, менин киндик каным тамган Ош калаам!

Буга чейинки советтик кылымдын 80-жылдарынын аягында кыш мезгилинде Ош шаарында төрөлгөм. Апамдын айтуусуна караганда, мен тун баласы болгону үчүнбү ымыркайды, тактап айтканда мени эмиздиргенден ирээнжиптир. Балким, мындай көрүнүш көбүндө деле болоттур. Азыр тамашалап, апама айтып калам: "мен ак сүтүңүз үчүн карыздар эмесмин", -депчи, ал да башын ийкегилеп коет. Таш боор апамды урушкан орус доктурлар жаңы төрөлгөн чүрпөгө сөзсүз эне сүтүн берүү керектигин айтып, акырында мага боору ачыган палатадагы өзбек энелер макул болот. Эмнегедир апам өзбек аялдар менен чогуу жатып калат. Өзбек энелер өздөрү эле медсестраларга мени алдыртып, эмдирип коюшчу экен. Ким билет, балким, июнь айындагы Ош окуясында менин эмчектеш болгон курдаштарым каза болуп кеткендир. Жок дегенде, коопсуз жерге качууга мажбур болгондур. Же кыргыздарга каршы өчөшүп согуш талаасына аттангандыр. .. Ким билсин?

Мусулманчылыкта эмчектештер - жакын туугандардай болушат деген кеп бар. Демек, 4-5 эмчектеш өзбек туугандарым кара күндө калып, кимдир бирөө тарабынан даярдалган чагымчылыктын курманы болгондур... Аларды мен тааныбасам да, өмүрү көрбөсөм да, бир мезгилде мен үчүн жакшылык кылган өзбек энелер үчүн ойго чөмүлчү болдум. Кызык ээ? Кечээ эмчектеш, бүгүн кан кууган душман болуп калдык. Кечээ эмчек сүтүн аябаган энелер, бүгүн сүтүн берген балдарын, кыздарын жерге берип жатат.

Кыскасы, түрдүү улуттун арасында туулган мен жашоодо кээде улутчул, кээде интернационал маанайда жашадым. Киндигимди кескен - татар, төрөтүүгө жардам бергендер - орустар, сүтүн аябай берген - өзбектер, ал эми төрөгөн энем - кыргыз...

Бул бөлүмдүн соңуна чыгып жатып, төрөтканадан чыкандан кийинки абалыма кызыгат чыгарсыз... Атам айтмакчы мени "өкмөттүн ую чоңойткон" , түшүнгөн чыгарсыз, демек, мен эне сүтүн оозанган өзбек апаларыма өмүр бою ичимден дуба кылып өтөрмүн...

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#3 adalsvards 15 July 2010 - 18:01

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

2-бөлүм

Ош - алгачкы кадам таштаган шаар

Ошентип, өкмөттүн сүтү менен аман-эсен чоңоюп, там-туң басканым да Ош шаарында болуп өткөн. Атам менен апам жаш үй бүлө болгондуктан, анын үстүнө ата-энесинин улуу балдары болгон үчүнбү дагы, алардан жардам сурабай жашаганга аракет кылышкан экен. Алар көп жолу батирден-батирге көчө жүрүшкөн дешет. Бирок мен көз жарылган учурда алар бир өзбектин чоң үйүндө турушкан. Анча-мынча батирдин акчасын убагында бере албай калса да, алар "колунда кичинекей чүрпөсү бар, кайда айдамак элек" дей, тилдешчү деле эмес экен. Азыр атам менен апам ал өзбек үй бүлөнү жылуу сөздөр менен эстешет. Тамагы менен тең бөлүшкөн, бир үйдүн чатырынын алдында жашаган өзбек менен кыргыз үй бөлү аябай ынтымактуу жашашкан. Кээде угуп отуруп, ишенгиң да келбей кетет.

Жашаган район Мажүрүм тал көчөсү деп аталат, ал вокзал тарапта дешет. Жакында "Фергана. ру" сайтынан окуп калдым, ал төрт көчөдөгү бир дагы өзбектин үйү соо калган эмес. Бир мезгилде мен төрөлгөн жана анын короосунда алгачкы кадам таштаган үй да бар. Аталган райондо көп өзбектер да өлүп кеткен. Балким, анын ичинде апам сүткө кеткенде, мени карап турган кожойке, мени так секирте көтөрүүнү жактырган кожоюндун балдары, мен ойнотуудан тажабаган алардын кыздары да жапа чеккендир... Ким билсин?

Там-туң басып калганда, дарбазадан чыгып кетип, ал жерге жакын жайгашкан дүкөнгө кетип калмай адат таап алган экемин. Ал жерде соода кылган өзбек аял дайыма курутун кармата койчу дешет. "Ал мезгилде адамдар жакшы эле, керек болсо, мен курут үчүн акчаны сунганда, "коюңчу" дей, колумдагы тыйынды алуудан баш тартчу",-дейт апам.

Карап көрсөм, дээрлик 15 жашка чейинки курагым өзбек туугандарыбыз менен чирелишкендей. .. Эстеп көрсөм, биринен да жаман сөз уккан эмесмин... Дайыма жанаша, дайыма бирге болгон эки калктын ортосуна көрө албас адам от таштады. Мага окшогон миңдеген кыргыздардын жакын өзбек тааныштары, достору, кесиптештери ж.б. жүздөгөн адамдар биринин бетин бири карай албай калды. Жакында агенттен өзбек курбум пайда болуп калып, ага көп билдирүү жаздым. Эмнегедир андан жооп болгон жок. Балким, тууганы каза болгондур... Бул мисал менен эч кимди деле таң калтырбаган чыгаттырмын. .. Анткени мага окшогондор толтура, бирок ошол жан дүйнөбүздө айтылбаган, буулуп жаткан сөздөрү айтууга кудуретибиз жетпей жатат. Себеби, бир мезгилде жакын элек, алыстадык. Бир учурда дос элек, кас болдук. Бир заманда чогуу тамак жечү элек, азыр бири-бирибизди "жеп" салууга даярбыз...

Пы.Сы. Чыгармам дагы уланат. Ал эми буларды окуган форумчуларды баарын туура түшүнүүнү каалар элем. Муну менен өзбектер тарабын алып алыптыр деп ойлобогула, болгону бир мезгилде жалпы ой менен жашаган эки элдин ортосундагы элдештирүүгө кошкон чакан салымым болсун деген максат менен баштадым...

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#4 Таллас 15 July 2010 - 19:43

Супер-активист

Кыймылы жок
4603
30 December 07
: 03 Jun 2024 14:58
Жынысы:Эркек
Калаасы:..:Жалган дүйнө:..

Флуд деп эсептеп жаман көрсөңүз да өз оюмду айтып коюуну туура таптым:

Азаматсыз, уланта бериңиз!

... жүрөктөр Аллаhты эстөө менен жибип, Андан түшкөн Акыйкатка муюган мезгил келбеди бекен?!. [57:16]

of the page up there ^

#5 AeCHka 16 July 2010 - 00:32

Активист

Кыймылы жок
1691
05 January 09
: 14 Mar 2017 18:30
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Бишкек

2-бөлүм

Пы.Сы. Чыгармам дагы уланат. Ал эми буларды окуган форумчуларды баарын туура түшүнүүнү каалар элем. Муну менен өзбектер тарабын алып алыптыр деп ойлобогула, болгону бир мезгилде жалпы ой менен жашаган эки элдин ортосундагы элдештирүүгө кошкон чакан салымым болсун деген максат менен баштадым...

Макалан абдан сонун жазылган чон кыз, калганы мындан да кызыктуурак болот деп ишенем...бирок ошого карабай мен сен ачкан теман жонундо оз оюмду калтырып, эмне учун экенин да жазып кетейин деп чечтим. Менин жазыла турган нерсем- бул эненин журогунон чыккан ый сыяктуу, коздон аккан жаш сыяктуу, кыргыз элинин оз жеринде кор болуп, качкын болуп, тебеленип жургонун коруп-билип жардам бере албай кыйналып турган кездеги жазуулары катары кабыл алсанар туура болот деп ойлойм.

Кичинекей баланы тируулой паяльник менен орттоп, кичинекей кызды зордуктап анан жан жерин калтырбай кескилеп, бир нече баласы бар чон эле аялды да зордуктап, кокурогун кесип, канча деген кыргыз жарандарын мыкаачылык менен озбек- басмачылар олтургонун угуп, билип, коруп туруп ушул теманын ачылышы керек эмес эле деп ойлоймун. Канча деген кыргыздар зыркырап ыйлап айтып жатышат жакындарын жоктоп, менин эле канча таанышым ошол тараптагы, азыр жок. Кичнекей бала менен кызды угуп алып ошол куну менин давлением которулуп, эки козум корбой оорутуп, сыздатып- тез жардам келип доктурга барып аман калдым. Ушу теманы окуп жатып, азыр да жазып жатып- тамагым буулуп, муунум калтырап баратат. Ушу сени эмгизген аялдардай эле- канча деген уул –кыздарга эмгизген биздин энелерибиздин эмчектерин кесишти, келечекте канча кыргызды эмгизе турган жаш кыздардык кокурогун кескилеп жанын чыгарышты... алардын ал кылганын эч ким кечирбейт, Кудайдан жетсин ошол энелердин, кыздардын кокурогун кескилеген акмактарга. Кантип колу барды ушул нерсеге. Алар озу адам эмес, мандайына карап чай сунуп, нары караганда мууздап койгонго даяр алар.
Сени эмгизген аялдар эле ошол басмачыларды эмгизишкен да, эне суту менен кетет мындай нерсе. Катуу жазсам кечирип кой жаным, бирок, сен жазып жаткан нерсени мен туура корбой жатам. Менин 2 уул, 1 кызым бар, ушу балдарым, балдарымдын келечеги деп жашап келебиз. Мага окшош канча деген эне сен жазганды туура кормок эмес, мен айтпайм озбектердин баарысы куноолуу деп, бирок....алтындарым, кокурокто жарат айыкмайынча алар жонундо угуш,ойлош кыйынга турат. Форумдагы башка инсандардын оюн билбейм, мумкун аларга баары бирдир жазылган нерселер, мен учун бул макала абдан катуу тийип жатат.
Бекеринен байкуш деген атка конбосок керек- ушундай нерселерди угуп –билип туруп- биздин “акылы кем” чиновниктер Андижанга барып озбектерден кечирим сурап жатышат, алардын ал акыбалын сурап коюшат...ал эми жабыр тарткан кыргыздардан эч ким кабар албайт. Оз агасын агалай албай- бироонун агасын сагалайт дечи беле...Дуйно жузуно бизди мыкаачы кылып корсотуп коюшканы аз келгенсип... эми аны далилдеп озбектердин ал акыбалын кайра-кайра сурап жатышат. Кыргыздар болсо ал жактан качып жатышат.
Кой, эми токтойун дагы бир удар алганча.

Бул менин- уч бала эмгизген эненин жеке ою, ыйы, журок заадасы...

Сенин бугунку ойлогон оюндан,суйлогон созундон,жасаган ишинден эртенки жашоондун кандай болоору тузулот.

of the page up there ^

#6 adalsvards 16 July 2010 - 16:32

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

3-бөлүм

Ош - мен жоголгон жана кайра табылган шаар

Кечээ курбуларым менен жолугуп, эмнегедир буга чейин алар менен бир да жолу баш бакпаган "Жалал-Абад" кафесине кирдик. Мен алардын катарында кошо сөөрүгө, же тапчанга отура кеттим. Ага чейин эки жума мурун эле атам менен иним "шашлык жейбиз" деп, ошол эле кафеге чакырган. Анда мен Оштон жаңы эле келип, өзбектерди фашистке теңеп, укмуштай ачуулуктун чордонунда жүргөмүн. Анткени, ал жакта көбүнчө кыргыздар менен баарлашып, алардан өзбектер жөнүндө көп жаман сөздөрдү уккандыгым үчүн анын баары мага да терс таасир калтырган эле... Албетте, азыр кандайдыр бир деңгээлде ал маанайдын багыты өзгөрдү.

Мен атам менен иним отурган тапчанга жакындай, бирок отурбай "тургула, бул жерди өзбектер иштетет" дедим. Алар мени таң кала карап: "Өзбектер иштетсе эмне болуптур, тамагына уу кошмок беле",-деди. "Бишкекте канча кафе болсо, силер Жалал-Абадга келесиңер, алар бул жерден акча таап, балким Оштогу туугандарына куралы алып берип жаткандыр" ,-дедим. Бул аралыкта үстөлгө келип калган официант кыз сөздүн төркүнүн түшүнө: "Чоң кыз, азыр бул жерде кыргыздар иштетет. Керек болсо, ашпозчулар, шашлыкты жасагандардан бери кыргыздарга алмашты. Буга чейинки өзбектер деле ижарачылар болчу",-дей салды. Ошенткенде гана менин баягы маанайым басаңдай, тапчанга отура кеттим.

Улутчулдуктун жеткен чеги! Ойлоп отурганда, ал жердеги кафени иштеткен өзбек болсо, эмне болуптур? Азыр өзүмө күлкүм келет. Балким, ошол кездеги мага окшогон маанайдагы адамдар дагы көптөгөн өзбектерди кодулап жатышкандыр. Канчалык чындыгы бар, билбейм, бирок Аламедин-1 районунда наабай жапкан эки баланы жөн жерден эле кыргыз балдар токмоктоп салышыптыр. .. Эгерде, мен эркек болсом, балким мен дагы жөн эле көчөдө барган өзбек баланы мен деле токмоктоп салмактырмын. .. Ким билсин?

Кайрадан балалыктан бир үзүм. Мен бала бакчага барганда, башка балдарга окшоп, түшкү уйкуда түк уктачу эмес экенмин. Өзбек тарбиячыңдын этегинен кармай жүрө берчүсүң дешет. Ошондой бир күндөрдүн ичинде тарбиячы балдарды уктатууга алаксып кетсе, мен кошумча кийим салынган кичинекей баштыкчаны көтөрүп алып, бала бакчадан кетип калыптырмын. Чоң адамга окшоп, бала бакчанын дарбазасынын тушундагы аялдамага өтүү үчүн машиналарды карабай эле, чоң жолдон өтмөк болом. Бирок буга чейин дайыма бирөөнүн коштоосунда өткөнүм үчүн байкабаган чыгармын, машинаны карабай өтөм. Ал мезгилде такси болуп каттаган сары Волга мени сүзүп жибермекчи болгондо, ага чейин аялдамада карап турган өзбек аял мени чуркап барып, машинадан сактап калат. Кызыктуу окшоштук, жоготкон да, кайра аман алып калган да өзбек аялдар...

Ошентип, апам кечинде мени алып кетмекчи болуп, бала бакчага келсе, өзбек тарбиячымдын кан басымы көтөрүлүп жаткан болот. Апам менин дайынсыз жоголгонумду укканда, дендароо атама көздөй учуп жөнөйт экен. Издебеген жери калбайт, аягында жөн гана үйдөн кабар алмакчы болуп келе жатканда, короодо менин ойноп жүргөнүмдү көрөт. Кызыктуусу, аялдамадагы аял биздин эле өзбек коңшубуз болот. Бактыга жараша ошол учурда ошол жерге гана барып калган болот. Ал эми үй бала бакчадан 3-4 аялдамага гана алыста жайгашкан. Апам мени көрө, көргөн көзүнө ишенбей, кучактаган боюнча үйгө алып кирип кетет. Бир аздан эшик тыкылдайт, баягы өзбек аял мени таап алганын айтып берет. Антсе деле, эс-мас учурунда болгон апам ыраазычылыгын деле билдирген эмес экен.

Пы.Сы. Азыр эмнегедир ойлоно берем. Эртеси кайра бала бакчага барганда тиги өзбек тарбиячым жок дегенде бир жолу болсо да, катуу чымчып алгандыр...

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#7 Kg kyz 17 July 2010 - 01:59

Активист

Кыймылы жок
404
15 June 09
: 29 Jan 2015 05:59
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Оsh

..................... ...................... ...................... . :give_rose:

of the page up there ^

#8 adalsvards 26 July 2010 - 17:32

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

Кто спасает одну жизнь - спасает весь мир

26/07/10 16:46, Бишкек – специально для ИА «24.kg», Болот ДЖУНУСОВ

Конфликт на юге Кыргызстана окунул нас в мир реальной человеческой жестокости.

...В те дни страна застыла в ужасе от того, что ЭТО происходит с нами, в нашей стране, с нашими родными, близкими, друзьями, знакомыми друзей. Что ЭТО - где-то рядом, сорок минут на самолете, и воздух другой - пропитанный страхом, отчаянием, кровью, смертью.

Мы переживали за близких и не очень знакомых, коллег, совершенно не знакомых нам стариков, мужчин, женщин, детей. Мы в один день осознали, как ЭТО тревожно гнетет - каково оно, будущее нашего государства сквозь призму ошской трагедии.

Но... В принципе это был закономерный результат - с апреля 2010 года в череде гражданских столкновений, революционного безумия мы все словно бежали навстречу кровавым событиям июня. Сняты были все табу, все стоп-краны. Мы протрезвели от эйфории условного понятия «свобода» утром 11 июня и затем изо дня в день осознавали, как не свободны от гнета предубеждений, навязываемых стереотипов, слухов, сплетен, обещаний и заверений.

Кто крайний?

После активной фазы конфликта для большинства населения страны стало новостью, что, оказывается, зарубежными СМИ назначен главный виновный за братоубийственный конфликт и его последствия кыргызский народ. Возникшая и раскручиваемая тема «геноцида узбеков» - это элемент информационной войны, которую развязали против нашей страны, против кыргызов.

Геноцида не было. Были зверства, допущенные представителями двух народов в отношении друг друга, ослепленных громкими заявлениями любимых политиков и неформальных лидеров, разгоряченных гонором власти и миражом обещанных денег. Тому есть подтверждения. Что бы там ни писали в Интернете многочисленные, но безымянные анонимные «свидетели», какие бы патриотичные песни ни пели певички, не стоит обращать на это внимание. Это все либо злой умысел, либо бьющие через край эмоции. Сегодня важно другое: осознание бессмысленности продолжения кровавого выяснения отношений.

Сегодня именно кыргызы должны быть максимально заинтересованы в объективном расследовании трагических событий июня. Сегодня для всех нас важно выяснить, кто же стоял за подготовкой и организацией трагедии, кто помогал, подсобил, повел на массовое убийство первые ряды молодых людей.

Конечно, неприятно, когда видишь в Интернете множество кустарных материалов, в которых древний народ Центральной Азии возмущенно и необоснованно называют «зверями». Вот и думаешь, как хорошо, что в XXI веке в горных районах юга Кыргызстана Интернет мало читают. И такое чтиво можно с полным правом назвать геноцидом - информационным. Но лучше отказаться от подобной терминологии. Звери были как среди узбеков, так и среди кыргызов. Это факт.

Мудрость, приди!

Очень надеюсь, что расследование трагических событий в городе Оше, берущих отсчет с ночи 11 июня, озвучит не только примеры циничного или трусливого падения, но и величия человеческой души.

Для восстановления добрососедского взаимопонимания вовсе не нужно опираться исключительно на примеры ненависти и безумия. Наверное, мудрее попытаться себя убедить в том, что люди, совершавшие, мягко говоря, ТАКИЕ поступки, были послушными рабами в руках злой воли, темных сил.

Давайте опираться на примеры доброты и гуманизма, которые там, в залитом кровью Оше, демонстрировали простые люди - наши сограждане: узбеки и кыргызы, таджики и турки, русские и татары. Эти, без преувеличения, герои тех страшных дней, которые ежедневно, ежечасно, на свой страх и риск спасали кому-то жизни. Независимо от национальной принадлежности людей. Они давали пищу и воду. Принимали роды, остужали горячие головы. Оповещали мир о происходящем. Они не кричали и сейчас не кричат о мнимых ценностях. Они продолжают свою ежедневную работу по реанимации земляков, пострадавших и пока плохо отходящих от ужасов.

Легко быть злым

Легко быть злым и ослепленным яростью. Гораздо труднее оставаться человеком, когда вокруг кипит зло. А разве не сложно, отринув свое будущее, отказавшись от радостей, наполняемых жизнь других людей, поставить на кон свою судьбу и судьбу своих близких, сделать шаг навстречу тому, кого считаешь виновником своего горя, забыть о горечи обид и чувстве мести только потому, что ты выбрал добро? Только потому, что ты Человек?

...В истории еврейского народа таких людей называли праведниками мира. По древней еврейской традиции их еще называют «хасидей аммот ха-олам», что буквально означает «праведники народов мира». Еще говорят, что они дают возможность всем людям на земле сохранить Веру и Надежду.

Еврейский народ в ХХ веке пережил страшную катастрофу - холокост. Но человеческий подвиг во имя любви к ближнему принимал самые разнообразные формы. Под гнетом нацистской антисемитской пропаганды особенно ценились доброта, верность, совет и утешение. В Бельгии, после того как в 1942 году немцы обязали всех евреев носить нашивку в виде желтой звезды, многие мужчины на улице снимали перед еврейками шляпу, а в трамвае подчеркнуто уступали им место.

Чиновничий гуманизм и подвиг

У властей свои взгляды на гуманизм, особенно в призме национальной безопасности. В дни конфликта на нашем юге в Кыргызстан из Казахстана было депортировано около 300 узбеков. Хотя было неясно, как могла сложиться судьба этих мужчин в разгар конфликта.

В ХХ веке нейтральные страны и участники антигитлеровской коалиции, прежде всего США, отказывались принимать евреев из Европы. И все же для нескольких чиновников спасение человеческих жизней оказалось важнее политики их правительств. Начальник полиции швейцарского пограничного городка Сент-Гален Пауль Грюнингер позволил в начале войны сотням евреев найти спасение в Швейцарии, за что был уволен со службы и лишен пенсии.

Португальский консул в Бордо Аристедес де Суса Мендес выдал въездные визы в Португалию более 10 тысячам евреев, что противоречило прямым приказам его начальства. Он предоставил убежище многим евреям в своем доме. Даже в тот день, когда его под конвоем отправили назад, в Португалию, де Суса Мендес все еще выписывал беженцам визы. Он потерял работу и был оштрафован в наказание за свои действия. Семья с тринадцатью детьми оказалась в нищете. Звание «Праведник мира» Аристедес де Суса Мендес получил уже посмертно. В 1966 году.

Сотрудник посольства Ирана в Париже Абдул-Хусейн Садри в оккупированном нацистами Париже выдал около трех тысяч иранских виз евреям.

Согласно израильскому закону «О памяти катастрофы» (1951) праведниками мира называют не евреев, спасавших иудеев в годы нацистской оккупации Европы, рискуя при этом собственной жизнью.

Эти чиновники рисковали собой ради спасения других.

Израильский институт Яд Вашем и сейчас проводит мониторинг спасения евреев. На 1 января 2010 года установлено 23 тысячи 226 спасителей. Больше всего праведников мира приходится на долю Польши - 6 тысяч 195 человек. На долю Украины - 2 тысячи 272, России - 164 человека.

Одним из самых символичных мест института Яд Вашема является Аллея праведников - несколько тысяч вечнозеленых деревьев, каждое из которых посажено в честь человека, который помог хотя бы одному еврею пережить холокост.

На перекрестке мести и прощения

...Свои праведники были и во время ошских событий в июне 2010 года. Подвиги человеческой добродетели проявляли как кыргызы, так и узбеки. Знаком с человеком, который трое суток прятал в подвале своего дома семнадцать узбеков, деля с ними кров, пищу и рискуя своей жизнью. Знаю, что узбеки много раз помогали кыргызам уберечься от безумной ярости своих соплеменников. Таких примеров у каждого из нас масса. Почему журналисты не рассказывают о них? Ведь очевидно, что лучше ориентироваться на таких людей, каждый из которых друг, вселяющий веру и надежду.

Может быть, у временных правителей найдутся специалисты по созидательной работе, чтобы выявить, расследовать и поведать обществу истории человеческой мудрости и доброты, показать нам тех представителей двух народов, которые перешагнули за рамки узконационального мышления? А если таковых нет, может, чиновники привлекут таких экспертов, чтобы те помогли восстановить хрупкий, но такой необходимый мир?

Мы нуждаемся в таких примерах, мы хотим опираться на них в дальнейшем, мы должны рассказывать детям не страшные подробности резни, а истории о таких людях. Во имя жизни на земле Кыргызстана. Может, удастся и нам создать свою Аллею праведников, чтобы дети нашей страны росли, понимая, что важнее мести и зла - человеколюбие.

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#9 Demon 18 August 2010 - 22:03

Активист

Кыймылы жок
1517
26 November 09
: 27 Jan 2014 05:39
Жынысы:Эркек
Калаасы:Анкара

ошума баргым келип кетти, муну окуп алып ... аябай сагындым ...

Баркымды билгендердин эсиндемин...

of the page up there ^

#10 vais 19 August 2010 - 09:22

Активист

Тартип бузгандар
1629
21 November 08
: 03 May 2013 00:05
Жынысы:Эркек
Калаасы:кыргызстан

Позитивдуу макала экен. Авторго плюс!
Адамдарда жек коруу сезимин ойготуу оной эле. Ал учун бир коркунучтуу окуяны айтып беруу деле жетиштуу. Ал эми толеранттуулука чакыруу же тарбиялоо ото кыйын жумуш.
21-кылымда жашап атабыз.
Кыргыз элимде патриоттуулук сезим, оз улутуна жан тартуу ото кучтуу онуккону абдан кубандырат. Бирок, адамзатына тиешелуу баалуулуктар муну менен гана чектелип калбайт да....Башка цивилизациялар менен аралашып жашап кетуу учун, толук кандуу онугуу учун жалпы адамэатына тиешелуу принциптерди баары бир колдонушубуз керек. Ошонун ичинде чыдамдуулук (терпимость), улуттар аралык ынтымак (межнациональное согласие)...Бул тушунуктор дуйно жузундо болуп откон кандуу, кайгылуу окуялардын негизинде биринчи планга чыкканын унутпасак. Элиме кааларым сабырдуулук, акыл-эс, алдыга умтулуучулук, жана эмгекти суйо билуу!
Оштогу окуялардын айласыз туздон туз катышуучусу катары окуяга эч кимди куноологум келбейт. Куноокор -бул ан-сезимибиздин али осуп жетиле электиги, экономикалык ахвалдын начарлыгы жана бийликтин алсыздыгы. Окурмандар бул темадан туура жыйынтык чыгарат деп ишенем.

Баш кесмек бар, бирок тил кесмей жок...

of the page up there ^

#11 adalsvards 21 June 2011 - 17:21

Супер-активист

Кыймылы жок
5812
10 July 08
: 27 Feb 2022 18:34
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Жомоктогу сепил сарай

Ошто калгым келди...

Ош дегенде эмнелер элеске тартылат? Шаардын чок ортосундагы тоо, кайнаган базар, жер жаңгак, кокон гилас, наабай нан, чайканалар, самса... Анан, албетте мен жакшы көргөн куйма балмуздак! Өзгөчө жыты бар Оштун, эч кимге алмаштырылгыс, жазбай таанылгыс... Көчө бойлоп бара жатканда эле сезилет. Эли өзгөчө сылык. Оштуктардын саламдашары менен "жүр, эми чайлашып отуралы" дегени айрыкча жагат. Кара курсактын амалы деле эмес, чын көңүлдөн Оштун даамы менен бөлүшүү жөрөлгөсү, өзүнчө бир салт.

Туура бир жыл. Кайрадан Оштомун. Кан жыттанган шаарда былтыркы жылы эс-мас жүрдүм. Кантип келип, кайра кеткенимди деле билбей калгам. Эки күн мурун көчөлөрдөн өлүктөр терилгенин укканда дене-боюм дүрт эткен. Бир тууган инисинин дайынсыз экенин айткан эже мына бүгүнкүдөй эсте. Мэрияда болчу. Көзүндө морт жаш, жүрөк тоңгон, бирок бүлбүлдөгөн ишенимдин шамы бар. Мага ысымын кайталап жатып: "сөзсүз чыгарасыңарбы? жазып койчу ээ, жайма базардан жоголгон" , - деген эле. Бул убакта залда күпүлдөп Мырзакматов сүйлөп жаткан кез. Шыкылдатып иштеп жаткан чет жердик журналисттер. Кыргызстанга эле эмес, башка өлкөгө келип калгандаймын. Ооба, бул менин шаарым эместей...

Кара күндүн ысыгы бүтүп, Ошту ак кар да тазалай албады. Мына бир жыл өттү. Былтыркы жылдагыдай Ош коркунучтуу көрүнбөйт. Кандуу жыттанбайт. Өрттөлгөн үйлөр кайрадан курулуп, же жашыл бактын артына жашынган. Көчөлөрдө адамдар жүрөт. А бирок былтыркы жылы бир гана аскерлерди гана көргөн элем. Ашканалар иштеп, шашлык отто куурулуп... Чайдын буусу пияладан мурункудай чыгып турат. Эли эмнегедир башкача. Кыргыздар кооптонуп турса, өзбектер жасалма көрүндү. Жашырганда эмне, шаардык кыргыздар ошол каргашалуу күндөрдө же барымтада калып, биринчи мүмкүнчүлүктө тоого качып жөнөгөн. Ал эми өзбектер башында шаарды кармайм дегени менен кийин баатыр өңдөнгөн "чокчолойлору" да кумга сиңгендей изин жашырышкан. Ортодо Ош бош калды. Парадокс!

Азыр кимде күнөө дешип, кыл чайнашканга чейин барышууда. Президент баш болгон биздин саясий элитанын "тыңчыкмалары" барып-отуруп "Оштун эли өзү күнөөлүү" деп чыкса деле таң калбай турганга жетип калдым. Баары периште! Азабын тарткан да, баласын көмгөн да, кызын өлтүргөн да, үйүн өрттөгөн да, короосун сактап калган да - баары өзү Оштун эли...

Бир байкаганым - Ош чынында бошой түшкөндөй сезилди. Алсыз. Катуу оорудан эми көзү ачылгандай. Комадан эми ойгонгон абалга окшойт. Безе качкан сыңары көпчүлүгү...

Бир билгеним - Ошто калгым келди. Билбейм эмнеге? Бирок Ошто жашагым келди.

Үмүт - менин жолум,

Жеңиш - менин тагдырым.

of the page up there ^

#12 USSR 21 June 2011 - 18:11

Супер-активист

Кыймылы жок
3933
25 December 08
: 24 Feb 2022 11:14
Жынысы:Эркек
Калаасы:Бишкек

Эң сонун жазылган Адальс! Азаматсың! Жогоруда Вайс акем жазган пикирге мен да кошулат элем. Анткени, дал ошол кан төгүлгөн коогалаң күндөрү Ош шаарынын Түштүк кичишаарчасында элем... Болгондо да өзбек кварталында. .. Эжем, төрт кичинекей балдар жана мен. Жашырганда эмне, коңшу жашаган өзбектердин көп жардамы тийди. Алар болбогондо эмне күндү көрөт элек, бир гана кудайга маалым... Ошондуктан Вайс акемдин ой-пикирин бир сыйра ичибизден салмактап, жыйынтык чыгарып алсак жакшы болоор эле.

of the page up there ^

#13 serche 21 June 2011 - 19:43

Активист

Кыймылы жок
655
24 February 11
: 24 Feb 2022 19:51
Жынысы:Аялзаты

90-жылдарда апам менен атам Ошто бир озбек аялдын уйундо батирде турушчу экен. Тун уулу байкемдин ымыркай кези. Атам ишке кетет, апам бала карап уйдо калат. Коогалан башталганда да атам уйдо жок экен эле. Кочодо бир топ озбектер бычак-таяктарын которунуп ар бир уйду тинтип кыргыз издеп журушот. Озбек аял ошондо апамы жашырып, баланы озумун балам деп олумдон сактап калган экен.

of the page up there ^

#14 serche 21 June 2011 - 19:45

Активист

Кыймылы жок
655
24 February 11
: 24 Feb 2022 19:51
Жынысы:Аялзаты

Жаман эл жок, жаман адамдар бар

of the page up there ^

#15 Arstan 22 June 2011 - 00:20

Супер-активист

Кыймылы жок
6069
06 December 09
: 05 Feb 2024 03:56
Жынысы:Эркек

Ош менинда туулуп оскон шаарым,балалыгыбыз ушул кереметтуу шаарда отту,албетте ал убакта эч кандай уруш жанжал жек коруусу жок жашаганбыз, азыркы Оштогу эки элдин жашоосу кандай болуп жатты экен,ушунча кан тогулуп согушкандан кийин тынч жашоо болбойт го,айтып коюуу оной,жек коруу ар бир Кыргыздын журогундо калды,ошентсе да Жараткан колдоп мындан ары согуш болбосо экен,бул нерсеге туздон туз бийлик талашкандар куноолу Кудайым озу жазасын берсин.
Кыргыз элим аман болсун,Ош шаарым тынч болсун!

О нас думают плохо лишь те, кто хуже нас, а те
кто лучше нас, им просто не до нас.

of the page up there ^

#16 Shah 22 June 2011 - 01:40

Активист

Тартип бузгандар
547
11 March 11
: 01 Oct 2019 17:48
Телефон:0773139645
Жынысы:Эркек
Калаасы:Улуу кыргыз журту

Кандай гана кен пейил элбиз,алар биздин жаман жактарыбызды айтып жатса биз алардын жакшы кылган иштерин айтып жатабыз,аллах раазы болсун сизге.

Айга Кунго жетип турат кулачым.

of the page up there ^

#17 Nuura 30 June 2011 - 21:23

Активист

Кыймылы жок
785
13 March 11
: 28 Jan 2022 13:29
Жынысы:Аялзаты
Калаасы:Катар Доха

Oshtun samsasy soonunda, jebegender armanda.

Кетким келбейт ата-энемдин жанынан.
Турмуш экен алыстаймын барынан.
Сагынычта өтөт дагы күндөрүм.
Кетип калсам ата-энемдин алдынан.

of the page up there ^

#18 omorovtalgatbek 01 July 2011 - 01:03

Карапайым

Тартип бузгандар
166
25 May 11
: 12 Dec 2017 23:38
Жынысы:Эркек
Калаасы:ош

"өзбектен досуң болсо болсун кылычың жаныңда болсун" деген сөз бекеринен айтылбаса керек!
алардын колунан баардык нерсе келет алар кошоматчы болушат калпиле жасакерлене беришет жардам берген адам болушуп бирок ичтеринде ит өлөтгооо!

Shah айткандан кең пейил элбиз алардын жакшы жактарын айтабыз!
а бизди дүйнөгө мыкаачы кылып көрсөтүп салышты гоо түлкүлөр

♔ ♕ ♖ ♗ ♘ ♙ ♙ ♚ ♛ ♜ ♝ ♞ ♟

of the page up there ^

#19 Kirgizshaa 01 July 2011 - 07:09

Активист

Кыймылы жок
828
09 December 07
: 08 Jun 2014 17:56
Жынысы:Белгисиз

Жаман эл жок, жаман адамдар бар

Ошондой эле болсун деген тилектемин. ..идеологиялык мазмуну көбүрөөк сөз..."улуттардын өөрчүүсүнун/ өнүгүүсүнүн психологиялык мыйзамдары" деген эмгекте (авт: Gustave Le Bon), француз улутчулдугуна илимий негиздеме берилген...ал боюнча алып карасак, бүгүнкү жашап жаткан француз менен тарыхтын кандайдыр бир учурунда жашаган француздун дүйнө таанымынын негизиокшош эле болот экен...Б.а. айтканда ар бир улутка таандык өзгөчөлүк өчпөстөн сакталып калат...

of the page up there ^

#20 Kirgizshaa 01 July 2011 - 07:41

Активист

Кыймылы жок
828
09 December 07
: 08 Jun 2014 17:56
Жынысы:Белгисиз

Июнь окуяларында улутчулдукту бир гана улутка таандык кылып көрсөтүү акылсыздык деп эсептээр элем..."улутчулдук" сезимине түшүндүрмө берген илимий теорияларга да карап көрүү ашыкчалык кылбас эле...мисалы, улутчулдуктун пайда болуусун ачыктаган марксист теорияларга таянсак, анда кыргыздар тарабынан улутчулдук көбүрөөк болушу мүмкүн, себеби, белгилүү болгондой эле таптар арасындагы экономикалык жактан айырмачылыктар ар дайым бул таптар ортосунда кагылышууга себеп болот...

Ал эми улуттарды эскиден бери бар болгон феномен катары караган изилдөөчүлөрдүн теорияларын негиз ала турган болсок, анда улутчулдук оболу өзбек туугандарда пайда болот. Себеби, бул теорияларда да белгиленгендей, белгилүү бир улуттун арасында "геттолордо" жашаган, сан жагынан негизги улутка караганда аз болгон башка улуттардын ортосунда бири бирин колдоо, тарабын алуу, өз ара үйлөнүү, бүтүндөшүүгө/ интеграцияга каршы болуу, ж.б. сырткы жана негизги чөйрөгө жабык коом катары жашашаn. Бул болсо улутчулдуктун башаты болуп эсептелет...

Кээ бир изилдөөчүлөр улутчулдукту саясий кызыкчылыктар менен тыгыз байланыштырышат. Алардын ою боюнча, кандайдыр бир күчтөр бийликке келүү үчүн, же мындан башка саясий кызыкчылыктарын ишке ашыруу үчүн аларды бир улуттун улуттук кызыкчылыгы катары көрсөтүшөт. ..бул жагынан алып карасак, улутчулдук сезими өзбек туугандарда көбүрөөк болгон деп айта алабыз...

Демек, үч тараптуу алып караганда да, июнь окуясынын тамыры терең...жараның ириңи сымал жарылууга себеп күтүп турган...

Модернисттерден E. Gellner өзүнүн "улуттар жана улутчулдук" аттуу эмгегинде улутчулдуктун модернизм доорунда пайда болгондугун айтат. Анын ою боюнча модернизмдеги агартуу/билим берүү (окуу, жазуу) иш-аракеттеринин натыйжасында атандаашуу пайда болуп, бул улутчулдукка айланган. Б.а. билимдүү адамдардын билимсиз адамдарга каршы сезимин чагылдырган. ...билим берүүдө ТИЛге басым жасайт. Бир тилде берилген/алынган билимдин негизинде бирдей маданият түшүнүгүндөгү адамдардын коому пайда болот... учурда өзбек мектептерин кыргыз тилине өткөрүү иш-аракеттерин мына ушул теорияга дал келет...теориясы улутчулдукка караганда мекенчилдик түшүнүгүн көбүрөөк ачыктайт...тилекке каршы бизде бул улутчулдук болгон жок...болуусун каалайт элем...Жалпысынан бул теория "евроцентристтик" көз карашта болгондугу үчүн, улуттар жана улутчулдуктан тарыхын европа өлкөлөрү үчүн бир ачыктаганга аракет кылган...биз болсо бул теорияны "улуттук кайра жаралуу" же "улут пайда кылуу" катары колдонсок болоор эле...

Июнь окуяларын изилдеген комиссиялардын жыйынтыктарын окуп чыктым...жалпысынан ким баштады, ким бүтүрдү, ким өрттөдү, ким өлтүрдү ж.б. маселелер боюнча кеңири сөз кылышкан...негизги көйгөйлөргө көңүл бурулган эмес...бул окуялардын кайра кайталанбоосу үчүн калкты бүтүндөштүрүү/ интеграциялоо керек...азыр дал ошол бүтүндөшүү үчүн эң эле ыңгайлуу учур, бул учурду колдон чыгарбай туура пайдалана билүү зарыл...бул үчүн бир тилде билим берүү менен бирдей маданиятты жана дүйнө таанымды сиңире билүү керек...бул үчүн өзгөчө орто мектептердеги билим берүү программасын ийне-жибине чейин кайрадан иштеп чыгуу керек..."банал улутчулдукту" жайылтуу зарыл...

of the page up there ^

Адабият жана поэзия

(4 )
1
2
3

Суперстан: Ош - менин туулган жерим - Суперстан

Ош - менин туулган жерим Сени менен кошо азаптамын...

#1 adalsvards 15 July 2010 - 17:00

#2 adalsvards 15 July 2010 - 17:31

#3 adalsvards 15 July 2010 - 18:01

#4 Таллас 15 July 2010 - 19:43

#5 AeCHka 16 July 2010 - 00:32

#6 adalsvards 16 July 2010 - 16:32

#7 Kg kyz 17 July 2010 - 01:59

#8 adalsvards 26 July 2010 - 17:32

#9 Demon 18 August 2010 - 22:03

#10 vais 19 August 2010 - 09:22

#11 adalsvards 21 June 2011 - 17:21

#12 USSR 21 June 2011 - 18:11

#13 serche 21 June 2011 - 19:43

#14 serche 21 June 2011 - 19:45

#15 Arstan 22 June 2011 - 00:20

#16 Shah 22 June 2011 - 01:40

#17 Nuura 30 June 2011 - 21:23

#18 omorovtalgatbek 01 July 2011 - 01:03

#19 Kirgizshaa 01 July 2011 - 07:09

#20 Kirgizshaa 01 July 2011 - 07:41