Деңизде 1001 күн (бакыт байлыкта эмес экенин чагылдырган сериал)

(Башы өткөн сандарда)

Илим сүрөттү кайрадан колуна алды. Көпкө чейин унчукпай карап турду. Анан күтүлбөгөн жерден акырын күлүп жиберди. Ошол күлкүдө кайгы да, сагыныч да, жаштыктын жыты да бар эле. Тинатин таң калып карады.

— Эмнеге күлдүңүз?

Илим көзүнүн жашын сүртүп, башын чайкап койду.

— Бүбүштүн байкеси эсиме түшүп кетти...

— Замир... — Кудай ай... — Ошол кишиден кандай гана каччу эмесмин...

Тинатин кызыгып кетти.

— Катуу киши беле? Илим каткырып күлүп алды.

— Катуубу? — Ал кезде мага дүйнөдөгү эң коркунучтуу адам ошол сезилчү. Узун бойлуу... Кең далылуу... Спортчу жигит эле. Карындашын көзүнүн карегиндей сактачу. Мен болсо айылдан жаңы келген арык студент... Экөөбүздү бир көрсө, мени тирүүлөй жейт деп ойлочумун.

Экөө тең жылмайып калышты.

— Бир күнү экөөбүз театрдан чыгып келатканбыз. Күз мезгили эле. Бүбүайым колуна ноталарын көтөрүп алган. Мен болсо анын сумкасын көтөрүп алып, өзүмдү чоң баатыр сезип келаткам. Ал мага: “Илим, бир күнү чоң адам болосуңбу?” деди. Мен дароо: “Сен ишенсең, болом” деп жооп бердим. Ал күлүп койду. Ошол учурда аркабыздан бир үн чыкты. “Бүбү!” Экөөбүз тең жалт карадык. Замир... Жүзү кабагынан кар жаагандай бүркөлүп турган. Колдорун чөнтөгүнө салып бизди карап турат. Бүбүайымдын өңү өзгөрүп кетти.

— Байке...

Замир мени көздөй акырын басып келе жатты. Мен болсо ичимден: “Бүгүн өлдүм...” деп ойлодум. Ал жаныма келип токтоду. Бутумдун учунан башыма чейин карап чыкты.

— Сенсиңби? — деди.

— Ооба...

— Айылдан келгенсиңби?

— Ооба...

— Студентсиңби?

— Ооба...

— Карындашыма эмне керегиң бар?

Мен унчукпай калдым. Бүбүайым болсо:

— Байке, жөн эле сүйлөшүп... — деп үлгүргөнчө... Замир жакамдан кармап алды.

— Сен эмне ойлоп жүрөсүң?!

Жаш кезим эле. Мүнөзүм курч.

— Менин эч кандай жаман оюм жок. Мен Бүбүайымды... — деп айтып бүтө электе “тарс!” дей түштү.

Илим мурдун кармап күлүп жиберди.

— Бир урду. Ошол жерден мурдум сынып кеткен.

Тинатиндин көздөрү чоңоюп кетти.

— Чын элеби?

Илим каткырып күлдү.

— Чын.

— Үстү-башым кан болуп кетти. Замир болсо жакамдан кармап алып: “Карындашыма дагы бир жолу жакындасаң, бутуңду дагы сындырам” деп кыйкырды. Мен болсо мурдумду сындыра урганына карабай: “Мен кайра келем!” дептирмин.

Тинатин каткырып күлүп жиберди.

— Ошентип айтыпсызбы?

— Ооба.

— Эмне болду анан?

Илим дагы күлдү.

— Замир мени кайра урду, качтым. Ал кууду. Экөөбүз Фрунзенин көчөлөрүн аралай чуркап жүрөбүз. Башкалар болсо биздикарап күлүп жатышты. Ошондо бир кемпир: “Балам, эмне уурдадың?” деп сураган. Мен чуркап баратып: “Жүрөгүн!” деп кыйкырып жиберипмин.

Тинатин күлкүсүн токтото албай калды. Илим дагы бир каткырып күлүп алып, анан акырын үнүн басаңдатты.

— Кийин Замир мени өз инисиндей жакшы көрүп калды. Армияга кетеримде өзү узатып чыккан. Үйлөнгөндө эң биринчи болуп колумду кыскан дагы ошол болду. “Карындашымды ыйлатсаң, бул жолу мурдуң эмес...” деп тамашалап күлгөн.

Илим сүрөттү акырын көкүрөгүнө басты. Жылмаюусу акырындык менен сагынычка айланды.

— Азыр ойлосом... Ошол муштум дагы таттуу болгон экен... Анткени ал күндөрдө жанымда Бүбүайым бар эле. Адам жаш кезинде башынан өткөн эң оор күндөрүн дагы кийин жылмайып эстейт экен... Эң негизгиси... Ошол эскерүүлөрдүн ичинде сүйгөн адамы тирүүдөй элестейт...

Илим акырын күлүп койду. Жүзүнө жаштыктагы шайырлыгы кайра келгендей болду. Тинатин аны биринчи жолу ушунчалык эркин көрүп жаткан.

— Замир уктап калганда... — деп сөзүн улантты ал. — Биздин “атайын операциябыз” башталчу.

Тинатин таң калып сурады.

— Кандай операция?

Уландысы шилтемеде.