Курч ичеги-карын оорулары жай айларында күч алат. Дарыгердин кеңеши

Саламаттык сактоо министрлигине караштуу Оорулардын алдын алуу жана мамлекеттик санитардык-эпидемиологиялык көзөмөл департаментинин маалыматына ылайык, 2026-жылдын алгачкы беш айында курч ичеги инфекцияларына чалдыккандардын саны өткөн жылга салыштырмалуу 13,6 пайызга көбөйдү.

Быйылкы жылдын январь–май айларында өлкө боюнча 9881 учур катталса, 2025-жылдын ушул мезгилинде бул көрсөткүч 8549 болгон. Ооругандардын басымдуу бөлүгүн — 78,1 пайызын 14 жашка чейинки балдар түзөт.

Дарыгерлердин айтымында, ичеги инфекциялары көбүнчө жай мезгилинде күчөйт. Оорунун эң жогорку көрсөткүчү август айында катталат. Буга аба ырайынын ысышы, азык-түлүктүн тез бузулушу, булганган сууну колдонуу жана өздүк гигиенанын сакталбашы негизги себеп болууда.

Курч ичеги-карын инфекцияларынын келип чыгуу себептери:

• Абанын температурасынын жогорулашы: Ысык аба-ырайлуу күндөрү бактериялар тамак-аш азыктарында, өзгөчө сүт азыктарында, эт тамактарында, салаттарда жана сууда тезирээк көбөйөт.
• Булганган сууну колдонуу: Жайында адамдар арыктардын, булактардын, дарыялардын жана башка борборлоштурулбаган булактардын суусун көбүрөөк колдонушат.
• Азык-түлүктөрдү сактоо эрежелеринин бузулушу: Муздаткычта сакталбаганда же ысыкта ташылганда тамак-аш тезирээк бузулат.
• Өздүк гигиенанын төмөнкү деңгээли: Жуулбаган колдор, жашылчалар, мөмө-жемиштер жана жер-жемиштер ичеги-карын инфекцияларынын жайылышынын негизги себептеринин бири болуп саналат.
• Чымындардын көбөйүшү: Чымындар ичеги-карын инфекцияларын козгоочуларды механикалык түрдө ташуучулар болуп саналат жана жылдын жылуу мезгилинде өзгөчө активдүү болушат.
• Калктын өз ара байланышынын көбөйүшү: Жайкы эс алуу, базарлар, массалык иш-чаралар жана саякаттар инфекциянын тамак-аш жана суу аркылуу жугуу коркунучун жогорулатат.

Курч ичеги-карын инфекцияларын алдын алуу чаралары:

• Тамактанар алдында, дааратканадан кийин жана көчөдөн келгенде колду самындап кылдат жууш керек.
• Жашылчаларды, мөмө-жемиштерди жана көк чөптөрдү коопсуз суу менен жуу зарыл.
• Кайнатылган же бөтөлкөдөгү сууну гана ичүү керек.
• Уруксат берилбеген, башаламан соода жүргүзүлгөн жерлерден азык-түлүк сатып албоо зарыл.
• Жарактуулук мөөнөтү өтүп кеткен азыктарды колдонбоо керек.
• Муздаткычта тамак-аш азыктарын сактоо эрежелерин так сактоо зарыл.

Коомдук деңгээлдеги чаралар:

• Ичүүчү суунун сапатын көзөмөлдөө.
• Коомдук тамактануу жана соода объекттерине санитардык көзөмөл жүргүзүү.
• Чымындар менен күрөшүү жана аймактарды таза кармоо.
• Оорулууларды өз убагында аныктоо жана изоляциялоо.
• Калк арасында санитардык-агартуу иштерин жүргүзүү.

Адистер ошондой эле көчөлөрдө башаламан соода жүргүзүү, жашылча-жемиштерди талаптагыдай жуубоо, азыктарды туура эмес сактоо жана чымындардын көбөйүшү инфекциянын жайылышына шарт түзөрүн кошумчалады.